Teoria bezpieczeństwa

dr Maciej Ciesielski

maciej.ciesielski@wsge.edu.pl

Celem przedmiotu jest przedstawienie studentom podstawowych zagadnień teoretycznych dotyczących problematyki bezpieczeństwa.

W trakcie zajęć wraz ze studentami będą omawiane zagadnienia przybliżające do uzyskania odpowiedzi na trzy podstawowe pytania:

- Jaka jest rola teorii w poznaniu naukowym systemów i zjawisk bezpieczeństwa?

- W jaki sposób prezentuje się wymiar ontologiczni i epistemologiczny bezpieczeństwa?

- Jakie podstawowe właściwości i procesy wpływają na kształt bezpieczeństwa?

Wiedza:

Student będzie posiadał wiedzę dotyczącą teorii bezpieczeństwa, uwzględniając uwarunkowania wewnętrzne i zewnętrzne bezpieczeństwa oraz będzie potrafił wskazać podstawowe kategorie bezpieczeństwa (państwa, ekonomiczne, społeczne, militarne, kulturowe, itd.) oraz miejsce w systemie nauk społecznych i relacji do innych nauk.

Student będzie znał podstawowe dokumenty strategiczne w dziedzinie bezpieczeństwa narodowego oraz będzie potrafił wskazać aktualne trendy w dziedzinie bezpieczeństwa państwa, oraz je właściwie identyfikować i interpretować.

Student będzie potrafił wskazać najważniejsze organy państwa istotne w dziedzinie bezpieczeństwa oraz wskazać podstawowy charakter zadań instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo wewnętrzne i zewnętrzne państwa.

Umiejętności:

Student będzie potrafił w sposób prawidłowy analizować i oceniać wybrane zjawiska i procesy zachodzące w obszarze bezpieczeństwa narodowego i obronności państwa oraz będzie potrafił prawidłowo identyfikować istotne zagrożenia z punktu widzenia bezpieczeństwa państwa i jego obywateli.

Kompetencje społeczne:

Student zdobytą wiedzę wykorzysta w pracy w organizacjach i instytucjach publicznych powołanych do zapewnienia bezpieczeństwa w różnych jego aspektach i wymiarach.

Student będzie potrafił samodzielnie prezentować poglądy i formułować wnioski w zakresie problematyki bezpieczeństwa.

Metody niepodające: prezentacja z wykorzystaniem środków multimedialnych
Metody podające: wykład

Metody niepodające: dyskusja i dyskusja zaplanowana
Metody niepodające: prezentacja z wykorzystaniem środków multimedialnych
Metody podające: wykład

zaliczenie na ocenę - test

Zaliczenie na ocenę - aktywność merytoryczna
zaliczenie na ocenę - referat

Zapoznanie studentów z teoriami bezpieczeństwa oraz nabycie umiejętności ich wykorzystywania w poznaniu naukowym bezpieczeństwa.

Zapoznanie studentów z m.in. z następującymi zagadnieniami:

- Charakterystyka teorii w naukach o bezpieczeństwie oraz w analizie bezpieczeństwa jako przedmiotu poznania naukowego

- Ontologiczny wymiar bezpieczeństwa

- Geneza nauk o bezpieczeństwie i ich przedmiot w kontekście teorii

- Socjologiczne teorie bezpieczeństwa (kultura bezpieczeństwa, teoria sekurytyzacji, systemy bezpieczeństwa jako systemy społeczne)

- Prawo bezpieczeństwa a teoria prawa (koncepcja podstawowych interesów bezpieczeństwa państwa)

- Realizm jako perspektywa teoretyczna w badaniu bezpieczeństwa międzynarodowego

Podstawowa:

E. Nowak, M. Nowak, Zarys teorii bezpieczeństwa narodowego, Difin, Warszawa 2011.

J. Piwowarski, Nauki o bezpieczeństwie. Kultura bezpieczeństwa i redefinicja środowiska bezpieczeństwa, Difin, Warszawa 2020.

Uzupełniająca:

J. Czaputowicz, Teorie stosunków międzynarodowych, PWN, Warszawa 2008.

P. D. Williams, Studia bezpieczeństwa, Difin, Warszawa 2017.

Wykład: 2 x 2 h (4.03; 11.03) – test jednokrotnego wyboru obejmujący cały zakres materiału omawianego na wykładzie oraz ćwiczeniach

Ćwiczenia 6 x 2 h: prezentacje / analiza tekstów / aktywność – praca w grupach.

Na każde ćwiczenia będzie zadany tekst do przeczytania. Później dyskusja i praca w grupach nad danymi tematami, które wybiorą studenci.